Меланома (Melanoma)

Меланома нь меланоцит буюу биед меланин үйлдвэрлэдэг эсүүдээс үүсдэг хорт хавдар бөгөөд ихэвчлэн эпидермисийн суурь давхаргын меланоцитээс үүсдэг боловч бусад хэсэгт байрлах меланоцитээс ч үүсч болно. Арьсны хорт хавдрын улмаас нас барах хамгийн нийтлэг шалтгаан юм. 

Меланома ихэвчлэн их бие эсвэл хөлөнд арьснаас үүсдэг боловч заримдаа салстын гадаргуу болон нүдний судаслаг бүрхүүл (uvea)-ээс ч мөн үүсч болно. Нас ахих тусам тохиолдох магадлал нэмэгддэг

Эрсдэлт хүчин зүйлүүдэд хэт ягаан туяаны цацраг (ялангуяа цайвар арьстай хүмүүст), диспластик мэнгэ, гэр бүлийн гишүүнд меланомын түүх, дархлал дарангуйлагдсан байдал зэрэг орно.

Бусад арьсны хорт хавдруудаас ялгаатай нь меланома эрт үеэс метастаз үүсгэдэг нь зарим талаар босоо ургалтын хэв маягтай (хөндлөн ургалтаас ялгаатай) холбоотой байдаг. Меланома сэжиглэх эмнэлзүйн онцлог шинжүүдэд асимметри, ирмэгийн жигд бус байдал, өнгөний олон янз байдал, диаметр >6 мм, мөн хэмжээ, хэлбэр болон/эсвэл өнгө тодорхой хугацааны явцад өөрчлөгдсөн зэрэг (ABCDE шалгуур үзүүлэлтүүд) багтана.