Зүрх судасны эрхтэн тогтолцооны анатоми (Cardiovascularsystem)

Өөрөөр өвчүү болон хавирганы гадаргуу: Зүрхний гүдгэр урд хэсгийг хэлж буй бөгөөд уг гадаргууг хоёр хэсэгт хуваадаг. Дээд хэсгийг нь тосгуурууд, доод гүдгэр хэсгийг нь ховдлууд бүтээдэг. Энэ гадаргуу өвчүүний бүдэрхий ясны ар талд 3-4-р хавиргануудын мөгөөрсний харалдаа байрладаг. Зүрхний хөндлөн ховил sulcus coronarius нь тосгууруудыг ховдлуудаас тусгаарлах, өмнөд дагуу ховил sulcus interventricularis anterior нь зүрхний хоёр ховдолыг хооронд нь тус, тус зааглана.

Өөрөөр уушгины гадаргуу: Facies sternocostalis-ийн хажуу тал нь тогтсон хил хязгаар байдаггүй бөгөөд facies pulmonales-тай нэгддэг. Facies pulmonalis sinistra нь зүүн ховдлоос бүтдэг бөгөөд зүүн уушгины доод ирмэгний доод хэсэгт байрлах сэтэрхий incisura cardiaca-д байрладаг. Facies pulmonalis dextra нь баруун тосгуур бүтээдэг

Өөрөөр өрцний гадаргуу: Энэ гадаргуу нь  зүүн ховдлоос бүтсэн зүрхний хавтгай хэсэг бөгөөд өрцний шөрмөстэй нийлж түүний  дээр нь байрладаг. Энэ хэсэгт sulcus interventricularis posterior гэж нэрлэгдэх ховил байрлах бөгөөд уг ховил нь баруун болон зүүн ховдолын арын гадаргыг заагладаг.

Биеийн жингийн 0.4-0.5%-ийг эзэлдэг

Зүүн ховдолоос бүрддэг ба доошоо, урагшаа, зүүн тийшээ ташуу байрлалтай байх ба перикард дотор харьцангуй чөлөөтэй хөдөлдөг

Баруун болон зүүн тосгуур бүтээдэг. Ар тийш болон баруун тийш ташуу байдалтай байна

Баруун тосгуурын дээд хэсгээс дээд хөндийн вен v. cava superior, доороос нь доод хөндийн вен v. cava inferior орж ирдэг

Аортын уруудах хэсэг aorta descendens, улаан хоолой esophagus, тэнэгч мэдрэл n. vagus, тунгалгийн цээжний цорго ductus thoracicus, сондгой вен v. azygos, тал сондгой вен v. hemiazygos, нэмэгдэл тал сондгой вен v. hemiazygos accessoria, симпатикийн баруун болон зүүн багана truncus sympathicus dexter et sinister байрлана

Сэрээ булчирхай thymus, үнхэлцэг хальс pericardium, зүрх cor, доод хөндийн вен v. cava inferior, аортын өгсөх хэсэг aorta ascendens, өрцний мэдрэл n. prenicus, баруун v. pulmonalis dexter superior et inferior болон зүүн уушгины v. pulmonalis sinister superior et inferior венүүд, баруун a. pulmonalis dexter болон зүүн a. pulmonalis sinister уушгины артери байрлана

Аортын нум arcus aortae, дээд хөндийн вен v.cava superior, баруун болон зүүн мөр толгойн вен v. brachiocephalica dextra et sinistra, гуурсан хоолой ба голтын тунгалгийн баруун болон зүүн багана truncus bronchiomediastinalis dexter et sinister байрлана

Цагаан мөгөөрсөн хоолойн ац bifurcation trachea болон түүнийг тойрсон судас, мэдрэлийн багцууд байрлана

Энэ үед зүрхний булчин дилатацид орж тэлэгдэх ба энэ явц нь систолоор зогсоно

Энэ үед зүрхний булчин агшиж цус их ба бага эргэлт рүү шахагдана

Өөрөөр хэлбэл сэрэл зүрхний булчингийн эсийн миофиламент дэх актин, миозинд очсоноор цахилгаан сэрэл механик үйл болон хувирна.

Үүний нөгөөтэйгүүр ховдлын агшилтын дараа ховдолд тодорхой хэмжээгээр цус үлдэх ба үүнийг ховдлын нөөц цус гэж нэрлэдэг. Энэ нь ямарваа ачааллын үед (стресс, биеийн ачаалал) зүрхний агшилтын болон минутын эзэлхүүнийг ихэсгэхэд нөөц болдог.

Диастолын төгсгөлийн эзэлхүүн - диастолын төгсгөл үед ховдол дээд хэмжээгээр цусаар дүүрсэн байх ба зүрхний мөчлөгийн хамгийн дээд эзэлхүүнийг илэрхийлнэ. Ойролцоогоор: Зүүн ховдолд эрэгтэй 15омл, эмэгтэй 106мл, баруун ховдолд илүүтэй 150-160мл байна.