Дэд гарчиг
Эрдэс минералууд ба хүнд металлын хордлого (Minerals & Heavy metal poisoning)
Чухал микроэлементүүд гэж хүний физиологийн хэвийн үйл ажиллагаа, бие махбодын хөгжлийг хангахад шаардлагатай төмөр, зэс, , иод, селен, зэрэг элементүүдийг хэлнэ. Микроэлементүүд нь янз бүрийн урвалд кофакторын үүрэг гүйцэтгэдэг бол зарим нь бие махбодын чухал молекулуудын (жишээлбэл, гемоглобин дахь төмөр ба миоглобин), транскрипцийн хүчин зүйл (жишээ нь, цайрын хуруу) болон бүтцэд оролцдог.
Мөн бие махбодид илүүдэх эсвэл дутсан үед эмгэг үүсгэдэг. Эдгээр элементүүдээс гадна мөнгөн ус, хар тугалга, төмөр, хүнцэл зэрэг хүнд металлын хордлого нь хүний биед хортой. Эдгээр металлын хордлогын үед хэсэг газар цочрох, хоол боловсруулах зам үрэвсэх, уушгины хатгалгаа зэрэг шинж тэмдэг илэрдэг. Мөн урт хугацаанд өртсөн үед хавдар үүсгэх, үхэлд хүргэх аюултай байдаг. Эдгээр элементүүдийн эмнэлзүйд хамгийн их ач холбогдолтойг дор дэлгэрүүлэн бичлээ.
Чухал эрдэс минералуудын хураангуй хүснэгт | |||
|---|---|---|---|
Эрдэс, минералууд | Биед гүйцэтгэх үүрэг | Дутагдал | Илүүдэл |
Төмөр |
|
|
|
Зэс |
|
|
|
Цайр |
|
|
|
Иод |
|
|
|
Селен |
|
|
|
Хүхэр |
|
|
|
Хром |
|
| |
Фтор |
|
|
|
Металлын хордлогын хураангуй хүснэгт | ||||
|---|---|---|---|---|
Металл | Эмнэлзүйн шинж тэмдэг | Эмгэг үүсгэх механизм | Оношилгоо | Эмчилгээ |
Хүнцэл |
|
|
|
|
Хар тугалга |
|
|
|
|
Төмөр |
|
|
| |
Мөнгөн ус |
|
|
|
|
Хром |
|
|
|
|
Алт |
|
|
|
|
Зэс |
|
|
|
|
Төмөр
Зэс
Цайр
Иод
Селен
Хүхэр
Хром
Фтор
Кадмийн хордлого (Cadmium toxicity)
Мөнгөн усны хордлого (Mercury toxicity)
Талли хордлого (Thallium toxicity)
Никелийн хордлого (Nickel toxicity)
Манганы хордлого (Manganese toxicity)
Ванади (ванадий пентаоксид)- Vanadium (vanadium pentoxide)
Хар тугалганы хордлого (Lead toxicity)
Хүнцэл (Arsenic toxicity)
Алтны хордлого (Gold toxicity)
Эх сурвалж
Гишүүн болж бүх агуулгыг уншаарай.
Гишүүнчлэлийн эрхтэй бол нэвтэрч үзнэ үү.
Генийн экспресс ба транскрипци (Gene expression and transcription)
Генийн экспресс нь ДНХ-д хадгалагдсан генетикийн мэдээлэл РНХ руу дамжиж, улмаар уураг болон хэрэгжих үйл явц юм. Энэ нь амьд эсийн үйл ажиллагааг тодорхойлдог үндсэн молекулын механизмд тооцогдоно. Энэхүү үйл явц хоёр үндсэн шаттайгаар өрнөдөг. Транскрипц: ДНХ-ийн мэдээлэл мессенжер РНХ (мРНХ)-д хувирна. Үүссэн мРНХ нь тухайн уургийн бүтцийг “загвар” хэлбэрээр хадгална. Трансляци: мРНХ-ийн кодлогдсон мэдээллийг …
Уушгины үрэвсэл (Пневмони/Pneumonia)
Уушгины паренхим болон завсрын эдийг хамарсан халдварын гаралтай цочмог үрэвсэлт өвчнийг уушгины үрэвсэл гэнэ.
Ерөнхий хавдар судлал (General oncology)
Хавдар судлал (онкологи) нь хавдрын үүсэл, оношилгоо, эмчилгээ, урьдчилан сэргийлэлтийг судалдаг анагаах ухааны салбар юм.
Үхэл (Death)
Үхэл бол амьдралын төгсгөл. Гэвч үхэлд хүргэсэн шалтгаан, үйл явц үргэлж тодорхой байдаггүй. Анагаах ухаанд тархины (багана тархи, тархины бусад хэсгийн бүтэц, үйл ажиллагаа эргэшгүйгээр зогсох), зүрх-уушгины (амьсгал, зүрх судасны үйл ажиллагаа эргэшгүйгээр бүрэн зогсох) үхлийг ялган оношлох шаардлага гардаг. Үхлийг зарлах нь хүний их эмчийн үүрэг байдаг тул эмч хүн эмнэлзүйн үхэл, биологийн үхлийн …
Цус багадалт (Anemia)
Цусны эргэлтэнд байх эритроцитын үнэмлэхүй тоо буурах. Шалтгаанаас нь хамааруулан янз бүрээр ангилдаг.
Гематологи ба цус бүлэгнэлт (Hematology & Haemostasis)
Гематологи нь цус болон түүнийг эмгэгийн тухай судладаг анагаахын шинжлэх ухааны салбар юм. Цус нь эс ба сийвэн гэсэн хоёр хэсгээс тогтдог.
Элэг (Hepar)
Элэг нь хамгийн том булчирхай бөгөөд хүний биеийн бодисын солилцооны төв эрхтэн юм. Элэг өрцний эгц дор байрлаж, ихэнх хэсэг нь хэвлийн баруун дээд проекцэд агуулагдах ба зүүн тал руугаа ходоодыг хүртэл нарийссан байдлаар оршино.
Спленомегали
Дэлүү томрохыг спленомегали гэнэ. Дэлүүний дундаж хэмжээ ойролцоогоор 160 гр, 11×7×4 см бөгөөд томролтыг хэвлийн эхогоор тодорхойлно.
Атакси
Хөдөлгөөний зохицуулалт болон тэнцвэрийн хяналтын алдагдал; хяналтгүй, илүүдэл хөдөлгөөнөөр илэрдэг. Зөвхөн биеийн нэг талд илэрвэл хемиатакси гэж нэрлэнэ.
ACE
Angiotensin-converting enzyme – Ангиотензин хувиргагч фермент
Нуклеотидууд, ДНХ ба РНХ (Nucleotides, DNA, and RNA)
Амьд биетийн удамшлын мэдээлэл нь нуклейн хүчил хэлбэрээр хадгалагддаг. Нуклейн хүчилд ДНХ (дезоксирибонуклейн хүчил) болон РНХ (рибонуклейн хүчил) хамаарна.
Суулгалт (Diarrhea)
Өдөрт гурав ба түүнээс дээш удаа хэлбэржээгүй, шингэн төлөвтэй өтгөн гарахыг суулгалт гэнэ.
Хэвлийн цочмог өвдөлт (Acute abdomen)
Хэвлийн цочмог өвдөлт гэдэг нь хэдэн цагаас хэдэн өдөр хүртэл үргэлжлэх хэвлий орчмын хүчтэй өвдөлтийг хэлнэ. Хэвлийн өвдөлтийн суурь шалтгаан нь хэвлийн хөндий, цээж эсвэл эрхтэн тогтолцооны гаралтай байж болох ба зарим тохиолдолд яаралтай мэс заслын эмчилгээ хийх шаардлагатай болдог.
Бамбай булчирхайн дутмагшил - Гипотиреодизм (Hypothyroidism)
Бамбай булчирхайн үйл ажиллагаа буурах /бүрэн алдагдсан үед бамбайн даавруудын дутагдлын улмаас эрхтэн тогтолцоонуудад үйл ажиллагааны өөрчлөлт үүсдэг өвчнийг Гипотиреодизм гэнэ.
Эм
Глутатион (Glutathione)
Бусад ангилалд ороогүй эмчилгээний бүтээгдэхүүн › Хордлогын эсрэг эм
Зүрх судасны эрхтэн тогтолцооны анатоми (Cardiovascularsystem)
Зүрх судасны эрхтэн тогтолцоо нь цусны судас болон түүнд агуулагдаж байдаг цус, агшилт болон сулралтынхаа тусламжтайгаар цусыг хураах болон түгээх үйлдэл хийдэг булчинлаг эрхтэн болох зүрх гэсэн 3 том эрхтнээс бүтдэг онцлогтой.
Эм
Глюкоз (Glucose)
Цус орлуулах ба сэлбэх уусмал › Парентерал тэжээлийн уусмал
Хэт мэдрэгшил, харшилт өвчнүүд (Hypersensitivity reactions, allergic diseases)
Хүрээлэн буй орчны хор хөнөөлгүй өдөөлтийн эсрэг (ж.нь., хүнс, цэцгийн тоос, амьтны үс ноос) өрнөж буй дархлааны хэвийн бус хариу урвал юм.
Гуурсан хоолойн багтраа (Asthma)
Багтраа гэдэг нь амьсгалын тогтолцооны архаг үрэвсэлт өвчин бөгөөд гуурсан хоолойн урвалж чанар өөрчлөгдөж , амьсгал боогдох, гэнэтийн амьсгалын зам бөглөрөлт зэрэг шинж тэмдгүүдээр илэрдэг.
Уушги (Lung)
Уушги нь цээжний хөндийд байрлах, гадна талаасаа гялтан хальсаар бүрхэгдсэн хос эрхтэн юм. Уушгины дотор гадаргуугийн дунд хэсгээс ялимгүй дээд талд уушгины үүд байрлах бөгөөд уг хэсгээр гуурсан хоолой, артерийн судас, мэдрэлийн ширхэгүүд орж тунгалгийн болон венийн судас гардаг.
Эс (Cell)
Эс бол амьд биеийн бүтэц үйл ажиллагааны үндсэн нэгж. Бүх амьд биеийг эсийн бүтцээс нь хамааруулж эукариот эсвэл прокариот хэмээн ангилдаг.
АТФ
Аденозин трифосфат – Adenosine triphosphate
Цээжний хөндийн анатоми (Anatomy of the Thorax)
Цээжний хөндий нь биеийн төв хэсэгт байрлах ба доторх эрхтнүүдийг хамгаалахаас гадна амьсгал, хөдөлгөөний үйл ажиллагаанд чухал үүрэг гүйцэтгэдэг. Энэ нь араг ясны тогтолцооны нэг бүрэлдэхүүн хэсэг бөгөөд цээжний хэнхэрцэг (thorax) хэмээх анатомийн бүтэц нь өвчүү (sternum), хавирга (costae), цээжний нугалмууд (vertebrae thoracicae)-аас бүрдэнэ. Цээж нь огтлогдсон конус хэлбэртэй бөгөөд дотор нь уушги (pulmones), зүрх …
EDTA
Ethylenediamine tetraacetic acid – Этилендиаминтетрацетын хүчил
Шок (Shock)
Шок нь амь насанд аюултай цусны эргэлтийн хүнд хэлбэрийн дутагдал бөгөөд эд, эсийн гипокси, микроциркуляцийн (хэсэг газрын бичил эргэлт) алдагдалд хүргэдэг.
Бөөр (Ren, Nephros)
Бөөр нь хэвлийн гялтан хальсны арын зайд байрладаг шош хэлбэртэй, цуллаг хос эрхтэн юм. Нэг минутад биеэр эргэлдэх нийт цусны 20% буюу 1200 мл орчим цус бөөрөөр эргэлдэх ба энэ нь өөрийн жинтэй нь харьцуулбал хамгийн их цусан хангамжтай эрхтэн болдог.
Pruritus
Pruritus буюу загатнах нь хүрэхэд эвгүй мэдрэмж төрөх, арьс эсвэл салст бүрхэвчийн хэсэгт үүсдэг мэдрэмж юм. Энэ нь тухайн хэсэг газрыг үрэх эсвэл маажих хүчтэй хүсэл төрүүлдэг.
Ж.нь:, хүхэр метионин ба цистеины бүтцэд оролцдог гэх мэт
ж.нь., НАДН дегидрогеназа
ж.нь., НАДН дегидрогеназа
ж.нь., НАДН дегидрогеназа
ж.нь., НАДН дегидрогеназа
ж.нь., НАДН дегидрогеназа