Мөөгний эсрэг эмүүд (Antifungal drugs) | ErdeMED

Дэд гарчиг

Мөөгний эсрэг эмүүд (Antifungal drugs)

Мөөгний эсрэг эмийн бүлэгт мөөгний өсөлт үржлийг дарангуйлдаг, устгах үйлдэлтэй мөөгний ын үед эмчлэх зорилгоор хэрэглэдэг эмнүүд ордог. Үүнд. кандидоз, онихомикоз, кандидоз гэх мэт. Эдгээр эмнүүдийг химийн бүтэц, мөөгний эсрэг үйлчлэх хүрээгээр нь гурван том бүлэг болгон хуваадаг. Полиенууд , азолууд , аллиламинууд . Мөөгний эсрэг эмнүүдийн түгээмэл тохиолддог гаж нөлөөнд элэг хордох, арьсан дээр харшлын тууралт гарах, толгой өвдөх, хоол боловсруулах эрхтэн тогтолцоо хямрах зэрэг эмгэгүүд орно.

Полиен | Polyenes

→ Amphotericin B | Amphotericin B

→ Нистатин Nystatin | Nystatin

Азол | Azoles

Аллиламины уламжлалууд (тербинафин) | Allylamine derivatives (terbinafine)

Эхинокандин | Echinocandins

Пиридинагийн уламжлалууд (цикопирокс) | Pyridone derivatives (ciclopirox)

Бензофуран (гризеофульвин) | Benzofurans (griseofulvin)

Антиметаболит (флуцитозин) | Antimetabolites (flucytosine)

Түгээмэл тохиолдох мөөгний халдварыг эмчлэх

Эх сурвалж

Гишүүн болж бүх агуулгыг уншаарай.

Гишүүнчлэлийн эрхтэй бол нэвтэрч үзнэ үү.

Эрх авах

Перикардит (Pericarditis)

Дотор судлал Кардиологи

Перикардит гэдэг нь үнхэлцэг хальсны үрэвсэл юм. Клиникт перикардитыг ихэвчлэн шалтгаан тодорхойгүй () гэж ангилдаг ч олон төрлийн шалтгаан байж болно. Үүнд, жишээлбэл, вирусийн халдвар болон зүрхний шигдээсийн дараах дархлааны хариу урвал зэрэг багтана. Хэрэв үрэвсэл нь зүрхний булчингийн ойролцоох давхаргад тархвал энэ нь миоперикардит гэж нэрлэнэ. Перикардитын хамгийн нийтлэг болоод онцлог шинж тэмдэг нь биеийн ачааллаас хамааралгүй илрэх цочмог, хатгуулсан цээжний өвдөлт юм. Чагналтаар үнхэлцгийн үрэлцэх чимээ (pericardial friction rub) сонстоно.

Оношилгоог эмнэлзүй, (тархмал ST сегмент өргөгдөл), мөн дүрс оношилгооны өөрчлөлтөөр баталж болно. Цочмог перикардит нь ихэвчлэн өөрөө аяндаа эдгэрдэг бөгөөд энэ тохиолдолд шинж тэмдгийн эмчилгээ хийхэд болно. Гэвч биеийн хөдөлгөөнийг хязгаарлан амрах нь маш чухал. Эмчилгээнд ихэвчлэн стероид бус үрэвслийн эсрэг эм () болон өвдөлтийг намдаах, дахилтаас сэргийлэхэд ашигладаг.

Перикардитын ноцтой хүндрэлд перикардын тампонад (зүрх чихэгдэх) болон архаг шахагдсан перикардит (зүрхний хальсны хатуурч агших эмгэг) багтдаг. Эдгээр нь зүрхний дутагдлын ноцтой шинжүүдийг үүсгэж болзошгүй.

Перикардит 3 сараас дээш хугацаагаар үргэлжилсэн үед үүнийг архаг перикардит гэж үздэг. Архаг перикардит нь шахагдсан (constructive) шүүдэст-шахагдсан перикардит (effusive-constrictive) гэсэн 2 янз байдаг. Шахагдсан перикардитын үед үнхэлцэг хальс нягтран зузаарч, хөшүүн болдог бөгөөд зүрх хүрээлэгдэж үнхэлцгийн хөндий байхгүй болж зүрхний агшилт, венийн буцалт буурдаг. Тухайн хүнд эмнэлзүйд даралт ихсэх, элэг хам шинж, псевдоцирроз, акроцианоз, нүүр хүзүү хавагнах, амьсгаадах, зүрхний цохилт олшрох, чагналтаар ховдолын даистолын дүүрэх үе гэнэт зогссоны улмаас перикардын өвөрмөц шуугиан илрэх зэрэг шинжүүд илэрнэ.

Шүүдэст-шахагдсан перикардитын үед үнхэлцэг хальсны хөндийд их хэмжээний шүүдэс хуримтлагддаг; энэ нь чихэгдсэн зүрх үүсгэхэд хүргэдэг. Үнхэлцэгт агуулагдах шингэнээс хамаарч өвчүүний араар хүнд оргих, амьсгаадах, ханиалгах, хоолой сөөх, хүнд үед зүрх судасны хүнд хямралаас артерийн даралт багасах, ухаан алдах, элэг томрох, асцит, хоолны дуршил буурах зэрэг шинжүүд гарна.

Вентерийн хам шинж –хэвлийн дээд хэсэг амьсгалд оролцохгүй. Эдлефийн хам шинж-өвчтөний байрлалыг өөрчлөхөд зүрхний хил өөрчлөгдөнө. Геркийн хам шинж-толгойг гэдийлгэхэд үрэлтийн шуугиан гарна. Пенийн хам шинж: уушги тэлэгдэж агаар ороход хэржигнүүр сонсогдоно. Аль ч тохиолдолд оношийг батлах зорилгоор дүрс оношилгоо хийх шаардлагатай. Архаг перикардитын үеийн эмчилгээ нь зүрхний дутагдлын эмчилгээ (жишээ нь: шээс хөөх эм), перикардиэктоми байдаг.

Ерөнхийдөө миокард болон перикардын үрэвсэлт өвчнүүдийг үрэвссэн хэсгийн тархалтыг хамааран ангилдаг. Перикардитыг үүнээс гадна үргэлжлэх хугацаагаар ангилна.

Үрэвссэн хэсгээр ангилах нь

Анагаахын нэр томъёо нь зарчмын хувьд миокард болон перикардын үрэвсэлт өвчнүүдийн олон хэлбэрийг хооронд нь ялган ангилах боломж олгодог. Гэсэн хэдий ч эдгээр нэршлийг анагаахын зохиол, судалгаанд ихэвчлэн ижил утгатай мэтээр хэрэглэсэн, андуурсан эсвэл тодорхойгүй байдлаар ашигласан тохиолдол цөөнгүй байдаг.

Перикардит: Үнхэлцэг хальсны салангид үрэвсэл
- Миоперикардит: Үнхэлцэг хальсны анхдагч үрэвсэл бөгөөд зэрэгцээ зүрхний булчигийн давхаргыг хамарсан.
Миокардит: Зүрхний булчингийн салангид үрэвсэл
- Перимиокардит: Зүрхний булчингийн анхдагч үрэвсэл бөгөөд зэрэгцээ үнхэлцэг хальсны давхаргыг хамарсан.
: Зүрхний хананы бүх давхаргын үрэвсэл (эндокард, миокард, , перикард)

Хугацааны явцаар ангилах нь

Цочмог перикардит: ≤ 4- 6 долоо хоног үргэлжилсэн.
Персистент перикардит: > 4- 6 долоо хоног, боловч < 3 сар үргэлжилсэн.
перикардит: Хамгийн багадаа 4–6 долоо хоног тэмдэггүй завсрын дараах дахин сэдрэх.
Архаг перикардит: > 3 сар үргэлжилсэн.

Тархвар зүй

Шалтгаан

Явцын болон өвөрмөц хэлбэрүүд

Эмнэлзүй

Оношилгоо

→ Дүрс оношилгоо

→ Инвасив оношилгоо

→ Европын зүрхний нийгэмлэгийн оношилгооны шалгуур

Ялган оношилгоо

Эмчилгээ

Хүндрэл

Хяналт

Тавилан

Эх сурвалж

Гишүүн болж бүх агуулгыг уншаарай.

Полиен		Амфотерицин В	Мөөгний эсийн хананы эстрогелтой холбогдоно → мөөгний мембран дээр сүв үүгэнэ → электролитийн тэнцвэр алдагдах → эс хайлах → эс үхэх	Хүнд хэлбэрийн системийн микоз кандидоз Криптококкийн халдвар Аспергиллез Бластомикоз Кокцидиоз Гистоплазмоз Мукормикоз	Аритми Бөөр хордуулах Халуурах, жихүүдэс хүрэх Венийн судсаар тарьж буй үед флебит үүсэх Гипокалиеми, гипомагниеми
Полиен				Үтрээний кандидоз Өлгийн тууралт Амны хөндийн кандидоз	Хоол боловсруулах замын шинж тэмдгүүд Хавьтлын харшилт дерматит Стивен Джонсон хам шинж
Азол	Триазол		Мөөгний цитохром P450-г дарангуйлах → мөөгний эстрогел болон ланостеролын нийлэгжилт ↓ → эстрогелийн төвшин ↓ → мембран тогтворгүй болох → эс үхэх : 17α-гидроксилаза/17, 20 лиаза дарангуйлна	Криптококкоз менингит Кандидоз Кокцидиоидомикоз Гистоплазмоз/бластомикоз Бластомикоз	Элэг хордуулах Цитохром P450 дарангуйлагдах Чухал эсрэг заалт: Зүрхний аритми Хэсэг газарт түлэгдэж буй мэт мэдрэмж төрөх, загатнах Кетоконазол: гинекомасти
				Инвазив аспергиллезийн үед сонгож хэрэглэж болох эм
				Гистоплазмоз Бластомикоз Кокцидиоидомикоз Споротрихоз Уушги-мөгөөрсөн хоолойн харшилт аспергиллоз
		Изавуконазол		Инвазив кандидоз Инвазив мукормикоз
	Имидазол	Кетоконазол		Өнгө хувилах хайрст үлд Түрүү булчирхайн хавдар Псориаз Гиперкортицизм
	Имидазол	Миконазол		Үтрээний кандидоз Амны хөндийн кандидоз
Аллиламин		•	Мөөгний сквален эпоксидазаг дарангуйлна → ↓ эргостеролийн нийлэгжилт → сквален хуримтлагдах → ↑ мембраны нэвчүүлэх чанар → эс үхэх	Дерматофитоз Биений үлд	Толгой өвдөх Элэг хордох Амтны гажиг Хоол боловсруулах зам хямрах
Эхинокандин		Анидулафунгин Микафунгин	β-глюканий нийлэгжилтийг дарангуйлна → мөөгний эсийн ханын нийлэгжилт алдагдах → ↓ осмос даралтын эсэргүүцэл → эс үхэх	Инвазив аспергиллез Инвазив кандидоз	Улайх Элэг хордуулах Хоол боловсруулах зам хямрах
Пиридинагийн уламжлалууд		Цикопирокс	Тодорхой болоогүй байгаа.	Өнгө хувилах хайрст үлд Дерматофитоз Хайрст дерматит	Ховдолын тахикарди
Бензофуран			Кератинтай холбогдоно → микротубулийн үйл ажиллагаа алдагдах → мөөгний митоз хуваагдал саатах → мөөгний өсөлт үржлийг дарангуйлагдах	Дерматофитийн халдвар	Элэг хордуулах Карциноген Тератоген Цитохром P450-ийн индукц , өвдөх төстэй урвал
Антиметаболит		Флуцитозин	Мөөгний цитозин диаминазагийн нөлөөгөөр флуороурацил болж хувирна → ДНХ, РНХ-ийн нийлэгжилтийг дарангуйлна → мөөгний өсөлт үржлийг дарангуйлагдах	Дангаар нь эмчилгээнд хэрэглэх: өөр эм хэрэглээгүй амь насанд аюулгүй халдварын жишээ нь шээс бэлгийн замын кандидоз үед сонгож хэрэглэнэ. Амфотерицин в-тай хослуулан хэрэглэнэ	Ясны чөмөг дарангуйлагдах Элэг гэмтэх Бөөрний дутагдал

Тойм

Хураангуй

Полиен | Polyenes

→ Amphotericin B | Amphotericin B

→ Нистатин Nystatin | Nystatin

Азол | Azoles

Аллиламины уламжлалууд (тербинафин) | Allylamine derivatives (terbinafine)

Эхинокандин | Echinocandins

Пиридинагийн уламжлалууд (цикопирокс) | Pyridone derivatives (ciclopirox)

Бензофуран (гризеофульвин) | Benzofurans (griseofulvin)

Антиметаболит (флуцитозин) | Antimetabolites (flucytosine)

Түгээмэл тохиолдох мөөгний халдварыг эмчлэх

Эх сурвалж

Тойм

Тодорхойлолт

Үрэвссэн хэсгээр ангилах нь

Хугацааны явцаар ангилах нь

Өвчний код (ICD-10)

Тархвар зүй

Шалтгаан

Явцын болон өвөрмөц хэлбэрүүд

Эмнэлзүй

Оношилгоо

→ Дүрс оношилгоо

→ Инвасив оношилгоо

→ Европын зүрхний нийгэмлэгийн оношилгооны шалгуур

Ялган оношилгоо

Эмчилгээ

Хүндрэл

Хяналт

Тавилан

Эх сурвалж