Ачааллаж байна…
Neurocognitive disorders
Мэдрэл-танин мэдэхүйн эмгэг нь хөгжлийн бус, харин олдмол шинжтэй, танин мэдэхүйн үйл ажиллагааны анхдагч эмнэлзүйн дутагдлаар илэрнэ. Өөрөөр хэлбэл, мэдрэл-танин мэдэхүйн эмгэгт төрөхөөс эхлэн байдаг буюу ихэвчлэн хөгжлийн үед үүсдэг танин мэдэхүйн үйл ажиллагааны дутагдлаар илэрдэг эмгэгүүд хамаарахгүй бөгөөд эдгээрийг мэдрэлийн хөгжлийн эмгэгийн бүлэгт ангилна. Харин мэдрэл-танин мэдэхүйн эмгэг нь өмнө нь хүрсэн үйл ажиллагааны түвшнээс буурсныг илэрхийлнэ. Танин мэдэхүйн дутагдал сэтгэцийн олон эмгэгт (жишээ нь, шизофрени, хоёр туйлт эмгэг) илэрдэг боловч зөвхөн гол шинж нь танин мэдэхүйн шинжтэй эмгэгүүдийг мэдрэл-танин мэдэхүйн эмгэгийн бүлэгт оруулна. Мэдрэл-танин мэдэхүйн эмгэгийн суурь эмгэг судлал ба шалтгааныг тогтоох боломжтой тохиолдолд тогтоосон шалтгааныг тусад нь ангилна.
Тодорхойлолт
Ойгүйдлийн эмгэг нь танин мэдэхүйн бусад мэдэгдэхүйц алдагдалгүйгээр, тухайн насанд ба өвчлөхөөс өмнөх танин мэдэхүйн үйл ажиллагааны ерөнхий түвшинд хүлээгдэхтэй харьцуулахад ой санамжийн тод алдагдлаар илэрдэг бөгөөд энэ нь тухайн хүний өмнөх үйл ажиллагааны түвшнээс буурсныг илэрхийлнэ. Энэ нь шинэ мэдээллийг олж авах, сурах ба/буюу хадгалах чадварын дутагдлаар илэрдэг бөгөөд ухаан санааны хямрал, сэтгэцийн төлөвийн өөрчлөлт буюу дэмийрэлгүйгээр өмнө нь сурсан мэдээллийг санах чадваргүй байх зэрэг хамаарч болно. Ихэвчлэн ойрын үеийн ой санамж холын үеийн ой санамжаас илүү алдагддаг бөгөөд хязгаарлагдмал хэмжээний мэдээллийг шууд санах чадвар ихэвчлэн харьцангуй хадгалагдсан байна. Ой санамжийн алдагдал нь хувь хүний, гэр бүлийн, нийгмийн, боловсролын, ажил мэргэжлийн буюу үйл ажиллагааны бусад чухал хүрээнд мэдэгдэхүйц алдагдал үүсгэхүйц хүнд байна. Энэ нь мэдрэлийн тогтолцооны суурь олдмол өвчин, гэмтэл, халдвар буюу тархинд нөлөөлөх бусад өвчний үйл явц, тодорхой бодис буюу эм хэрэглэх, тэжээлийн дутал буюу хорт бодист өртөхтэй холбоотой гэж таамаглагддаг, эсвэл шалтгаан нь тодорхойгүй байж болно. Алдагдал нь одоогийн бодисын хордлого буюу үгүйлэх хамшинжаас үүдэлтэй биш.
Amnestic disorder is characterised by prominent memory impairment relative to expectations for age and general premorbid level of cognitive functioning, which represents a decline from the individual’s previous level of functioning, in the absence of other significant cognitive impairment. It is manifested by a deficit in acquiring, learning, and/or retaining new information, and may include the inability to recall previously learned information, without disturbance of consciousness, altered mental status, or delirium. Recent memory is typically more disturbed than remote memory, and the ability to immediately recall a limited amount of information is usually relatively preserved. The memory impairment is severe enough to result in significant impairment in personal, family, social, educational, occupational, or other important areas of functioning. It is presumed to be attributable to an underlying acquired disease of the nervous system, a trauma, an infection or other disease process affecting the brain, to use of specific substances or medications, nutritional deficiency or exposure to toxins, or the etiology may be undetermined. The impairment is not due to current substance intoxication or withdrawal.
Хамаарахгүй (Exclusions)
ICD-10-тай харгалзах код
Дэд ангилал
Тодорхойлолт
Ойгүйдлийн эмгэгийн тодорхойлолтын бүх шаардлага хангагдсан. Ой санамжийн шинж тэмдгийг сэтгэц нөлөөт бодис хэрэглэсний шууд үр дагавар гэж үзнэ. Бодисын хэрэглээний эрчим ба үргэлжлэх хугацаа нь ой санамжийн алдагдал үүсгэх чадвартай болох нь тогтоогдсон байх ёстой. Ой санамжийн алдагдал нь бодисын хордлого буюу үгүйлэх хамшинжийн үед буюу удалгүй дараа нь үүсч болох боловч түүний эрчим ба үргэлжлэх хугацаа нь эдгээр байдалд ихэвчлэн тохиолддогоос ихээхэн давсан байна. Шинж тэмдгийг өөр эмгэг буюу эрүүл мэндийн байдлаар илүү сайн тайлбарлах боломжгүй; ойгүйдлийн шинж тэмдэг бодисын хэрэглээ эхлэхээс өмнө илэрсэн бол ийм тайлбар тохирох байсан.
All definitional requirements for amnestic disorder are met. The memory symptoms are judged to be the direct consequence of psychoactive substance use. The intensity and duration of substance use must be known to be capable of producing memory impairment. The memory impairment may develop during or soon after substance intoxication or withdrawal, but its intensity and duration are substantially in excess of those normally associated with these conditions. The symptoms are not better accounted for by another disorder or medical condition, as might be the case if the amnestic symptoms preceded the onset of substance use.
ICD-10-тай харгалзах код
Дэд ангилал
Тодорхойлолт
Ойгүйдлийн эмгэгийн тодорхойлолтын бүх шаардлага хангагдсан. Ой санамжийн шинж тэмдгийг архи; тайвшруулах, нойрсуулах буюу сэтгэл түгшилт намдаах эм; эсвэл амьсгалаар авдаг дэгдэмхий бодисоос бусад тодорхой сэтгэц нөлөөт бодис хэрэглэсний шууд үр дагавар гэж үзнэ. Тухайн тодорхой сэтгэц нөлөөт бодисын хэрэглээний эрчим ба үргэлжлэх хугацаа нь ой санамжийн алдагдал үүсгэх чадвартай болох нь тогтоогдсон байх ёстой. Ой санамжийн алдагдал нь тухайн тодорхой сэтгэц нөлөөт бодисын хордлого буюу үгүйлэх хамшинжийн үед буюу удалгүй дараа нь үүсч болох боловч түүний эрчим ба үргэлжлэх хугацаа нь эдгээр байдалд ихэвчлэн тохиолддогоос ихээхэн давсан байна. Шинж тэмдгийг өөр эмгэг буюу эрүүл мэндийн байдлаар илүү сайн тайлбарлах боломжгүй; ойгүйдлийн шинж тэмдэг тухайн тодорхой сэтгэц нөлөөт бодисын хэрэглээ эхлэхээс өмнө илэрсэн бол ийм тайлбар тохирох байсан.
All definitional requirements for amnestic disorder are met. The memory symptoms are judged to be the direct consequence of use of a specified psychoactive substance other than alcohol; sedatives, hypnotics or anxiolytics; or volatile inhalants. The intensity and duration of use of the specified psychoactive substance must be known to be capable of producing memory impairment. The memory impairment may develop during or soon after specified psychoactive substance intoxication or withdrawal, but its intensity and duration are substantially in excess of those normally associated with these conditions. The symptoms are not better accounted for by another disorder or medical condition, as might be the case if the amnestic symptoms preceded the onset of the specified psychoactive substance.
ICD-10-тай харгалзах код